Kanal Avrupa TV kanalında yayınlanan röpartajımız.
Öncelikle bu nazik davetiniz için teşekkür ediyorum sizlere. Ben Derya öte PCC profesyonel koç ve eğitmen, aynı zamanda Derya Öte Koçluk Kişisel Gelişim Meslek Akademisi’nin kurucusuyum.
Eğitmenlik nereden aklınıza geldi? Yaşam koçu nedir ve hayatımızda yeri nedir?
Şimdi eğitmenlik nereden aklıma geldi tabii hepimizin de hayatında olduğu gibi bir dönüm noktaları oluyor, yaşanmışlıklar oluyor, ben de bunu 2000 yılında deneyimledim. Çok yakınım ailemden birisinin çaresiz bir hastalığı ile beraber, hayatımda o an ilk defa çaresizliğin ne olduğunu o kadar derinden hissettim. Hani deriz ya her şerde bir hayır vardır. Ve sonunda da gerçekten de şer hayıra dönüştü diyebilirim.
İnsan psikolojisi kişisel gelişim alanlarına ilgim vardı. Böylelikle tasavvuf alanında da gelişerek tabii ki daha da farklı bir yol almış olduk. Bir de Almanya‘da yaşayan bir Türk olarak hepimiz farklı coğrafyadan farklı kültürden insanlarla beraber büyüyoruz veya aynı ortamda yaşıyoruz. Farklı ailelerin, kültürlerin en büyük katkısı da iletişimi zenginliği oluyor. Bütün bu deneyimlerle, birikimlerle sonuç olarak eğitmenliği, uzmanlığı seçmiş bulunuyorum.
Yaşam koçunun insanların gözünde yeri nedir? Neden yaşam koçuna gitmeliyiz?
Şimdi öncelikle bizlerin hepimizin varlığımızda potansiyellerimiz var, becerilerimiz var, kabiliyetlerimiz var. Yaşam koçu ile birlikte bunlar en üst düzeye, yani potansiyellerimizini en üst seviyeye çıkmasında veya çıkarılmasında destek oluyor. Ve bir de modern insan, bizlerde en büyük sorunlarımız da bir tanesi de planlama oluyor, planlamayı yapamıyoruz. Veya erteliyoruz.
Ertelememizin altında yatan nedenler, genellikle planlanmamış olayların arasında. Yaşam devam ediyor, engeller çıkabiliyor. Bu engeller bazen kendimiz olabiliyoruz. Blokajlarımız olabiliyor. Korkularımız, duygularımız veya aile, işlerimiz erteleme sebebimiz oluyor. İşte tam bu noktada yaşam koçluğu sizi A noktası, yani şu anda bulunduğunuz noktadan alıp B’ye, yani olmak istediğiniz rol, kişi, hedef her neyse A dan B’ye giderken orada yol arkadaşlığı yapıyor. Bu şekilde destekliyor.
Nasıl bir yöntem uyguluyorsunuz?
Tabii ki koçluk yöntemiyle, güçlü sorularla zihni aktifleştiriyoruz. Yani zihin o anda kalarak sorulara cevap verirken, zaten kendi özünde var olanı kendine ait olanı, farkındalık dediğimiz o an orada başlamış oluyor. Tabii zihin açılınca adeta bir zihin fırtınası yaşanıyor.
Karşılıklı sorularla, sorular geldikçe, bunun da tabii ki en büyük önemi hedefleri zihin fırtınası ile birlikte netleştirmek, gerçekli kılabilmek. Ve o motivasyon ile desteklemek ve bu şekilde hedeflere engellere takılmadan, olası duygusal takıntılarımız varsa, bazen farkında olmuyoruz. Bilinçaltından gelen kayıtlarla, kodlamalarla değerlendirme yapabiliyoruz. İşte koçluk yöntemiyle, koçluk sanatıyla, sorularla anda kalarak çözümlemeye gidiyoruz.
Yanlış kodlamalar neler olabilir?
Böylelikle direkt bilinçaltı konusuna da giriyoruz. Biraz bilinçaltımızdan bahsedelim. Zihnimiz bir bütün aslında ama iki fonksiyon olarak bakıyoruz. Bilinç bizim aklımız, düşüncelerimiz, fikirlerimiz ve irademiz. Ve bu %10’luk kısım. %90’lık dediğimiz kısım bilinçaltı.
Bilinçaltı aynı otomatik pilot gibi, anne rahmine düştüğünüz andan bugüne kadar, bütün yaşadıklarımızı, faydalı faydasız, güzel çirkin her ne var ise hepsini kayıt altına alıyor.
Aynı bir bilgisayarın hard diski gibi. Ne veriyorsak kayıt altına alıyor. Çocukluk yaşlarında, çevremizden gördüğümüzü kayıt altına alıyoruz. Kodlar dediğimiz olay da küçük yaşlarda başlıyor. Öğrenim ile başlıyor. Ve dil kalıpları oluyor. Mesela kodlar “Benim işim rast gitmez” küçük olumsuz bir cümle ya da “her şeyi beni bulur” “ben sakarım” gibi olabiliyor.
Biz bunları söylerken bilinçaltımız ne yapıyor o anda kaydediyor ve diyor ki “sen sakarsın” “her şey senin başına gelir”. “Ben şimdi şuradan gidersem düşerim ” dediğimizde bilinçaltımız onu öyle algılıyor. Muhtemelen düşeceksiniz. Bilinçaltımızın bir diğer görevi de bizi korumak.
Bazen “ne ekersen onu biçersin” sözünü söyleriz. Bunu şimdi bilinçaltına yönlendirirsek biz oraya neyi söylersek o da bize onu veriyor. Olumlamalar da aynı böyle oluyor. Mesela ben sabah kalktığımda “bugün çok güzel bir gün” “bugün ben kendimi çok iyi hissediyorum” gibi motiveli “Şükürler olsun“, şükür çok önemli tabii, diye başladığım zaman bilinçaltım hemen reaksiyon veriyor. Bilgisayardan örnek vereceğim ya da telefondan hani “app”lerimiz vardır, böyle bakarız araştırırız ya.
Aynı bilinçaltı da duygular ile bu şekilde bağlantı kurar.
Geçmişte bu duyguları yaşarken ben ne hissettim?
Motiveli ve mutlu bir durumda nasıl oluyorsa bedenim, beni o duruma getiriyor. Bilinçaltı organlarımızın hepsini kontrol ettiği için, mutlu şeyler dersem ona göre adrenalin geliyor, bugün olmayacak ya bugün hoş bir zaman değil, dediğim zaman ise beden, ruh kendini bırakıyor.
Bilinçaltımızı temizlemezsek neler olabilir?
Bilinçaltına şöyle demiştik otomatik pilot görevi yapar. Mesela araba kullananlar bunu bilir. Ehliyet aldığımızda ve sonrasında, bisiklet öğrendiğimizde ya da yemek yapan hanımlar, ilk başta öğrenme aşamasından sonra, bilinçaltı kayıtları devreye girer artık ustalık boyutundadır. Ve otomatik yürürken de mesela biz bir yerden bir yere giderken adımlarımızı saymıyoruz, yürüdüğümüzü düşünmüyoruz.
Yani bilinçaltımızın fonksiyonu çok fazla. Bilinçaltı temizliği, yani temizlikten anladığımız bir bahar temizliği gibi, bir şeyleri silip süpürüp yok etmek anlamına gelmiyor tabi ki. Böylelikle yaşanan hiçbir olay silinmiyor, yok olmuyor. Ama bizler yaşarken yaşadıklarımıza duygu olarak bir anlam katıyoruz.
Üzerinden zaman geçiyor. Olay ve duygu aynen nasıldıysa o anda o şekilde kayıt oluyor. Ve zaman içerisinde biz bunları unutuyoruz.
Peki, ne oluyor?
Birikiyor birikiyor, biriktirdikten sonra da bilinçaltı olumsuz duyguları, bizi de korumak amaçlı baskı altında tutuyor.
İşte bu baskı altında olmuş halimiz, sıkıntılar, bunalım deriz bir depresyona geçiş hali başlar. Sonucunda tabii çok hoş olmayan durumlarla karşılaşabiliyoruz. Hastalıklar doğabiliyor.
Ne gibi hastalıklar doğabilir?
Hastalıklar tabii ki fiziksel olarak aynı zamanda duygulardan da besleniyor maalesef. Öfke karaciğeri, üzüntü ve keder akciğerlerimizi, yoğun düşünceler ve yoğun duygular kalbimizi yoruyor. Endişe, kaygı dalağımıza vuruyor.
Üzüntüden verem oldu deriz mesela, işte bu üzüntü akciğerleri etkiliyor. Hormonları tetiklediği için duygusal boyutlarla maalesef kronik hastalıklarda olumsuz duyguların etkileri çok oluyor.
Bilinçaltı ile bunları dönüştürmek mümkün mü?
Tabii ki mümkün. Hastalığın kaynağına, yaşanan olaya, o vakte gitmek bilinçaltıyla mümkün oluyor. Ve orada bulunduğu zaman, fark edildiği zaman duyguyu yeniden programlayarak baskıdan, o negatif duygudan, blokajlardan özgürleşmiş oluyoruz.
Bilinçaltına inmek, meditasyon veya hipnoz deniliyor. Tabii biraz yanlış da anlaşılıyor nefesle anda kalarak da çünkü nefesimiz bize ana sabit tutar ve bilinçaltı çalışmasının tabii ki olmazsa olmazı nefestir. Çünkü anda kalırız. Böylelikle o esnada biz bilinçsiz olmuyoruz.
Etrafımızın her şeyinin farkında oluyoruz. Sadece kişinin kendisinin fark ettiği o sıkıntıyı anlattıktan sonra, bilinçaltı ile beraber hangi vakitti, ne zamandı gibi bilinçaltı kayıtlarına sorduğumuz için demiştik ya, her şeyi kaydettiği için sorularla bilinçaltına odaklı olduğumuz anda cevapları alıyoruz. Kendimizde cevaplar, zaten dışarıdan herhangi bir şey olmuyor. Her şeyin kaynağı biziz.
Travmadan sonra bilinçaltımızda saklı kalan şeyler, hangi hastalıklara neden oluyor?
Ağır travmalar, ağır depresyonlar için, mutlaka bir hekime danışılmalı. Bir psikiyatrist bir psikologdan destek alınmalı. Ama onun dışında travma, tabii ki bizim bakış açımıza bağlı. Bazen çok böyle basit gördüğümüz konular bile, ileride bize travmaya da yol açabiliyor.
İşte o yüzden, bilinçaltı çalışmaları ile bunun önüne geçebilir. İnsanın kayıtları ile beraber yaşadığı olayla ne hissettim ne yükledim? Bu bir kaza olabilir, bir yakınınızı kaybetmek olabilir, iflas etmek olabilir. Gelebilecek her türlü konu bunun dâhilindedir. Bu çalışmalarla konuların derinliğine inerek, köklü çözüm şifa çalışması oluyor. Kişi özgürleşiyor, rahatlıyor.
Bir de şimdi burada önemli nokta şu, çevremizle, ailemiz ve arkadaşlarımızla paylaşımlarımız mutlaka vardır, olacaktır da. Karşılıklı fikir alışverişleri de olur. Ama koçlukta, bilinçaltı çalışmasında fikir alışverişi olmaz. Orada teknikler uygulanır.
Yani sizin yaşamınıza, nötr bir şekilde, yargısız olarak sadece konuya odaklanır. Çevremize anlattığınızda herhangi bir şeyi “sen de bunu şöyle yapsaydın olmaz mıydı” “buna da gerek yoktu” gibi yorumlar ile karşılaşırsınız.
Profesyonellerde böyle bir yorum olmaz. Nötr ve yargısız bir şekilde dinlenilir. Nedeni, niçini, nasılı değil çözüm nedir sadece ona odaklanılır.
Hasta yakını olanlar için neler söyleyebilirsiniz?
Ağır hastalıklı olan ailelerde, özellikle çocuklar olduğu zaman veya anne baba birinci derece ailenin içinde olduğu zaman, o anda destek almak çok daha faydalı olur. Genellikle zaten hastanelerde de öneriliyor. Destek gerekiyor.
Kendinizden bahseder misiniz? Nasıl başladınız?
Bu yolculuğa uzun yıllar önce başladım. Ama Akademi’nin oluşumu, eğitmenlik alanında son beş altı yıldan bu yana çalışmaların sonucu diyebilirim.
Eğitimci olmak nereden aklınıza geldi?
Değişen bir dönemdeyiz. Koçluk ileride çok aranan ve hatta ihtiyaç duyulan bir meslek olacak. O yüzden bu eğitimleri alıp, burada herkese vermek de benim hedeflerimden bir tanesiydi. O şekilde de oluştu.
Bu eğitimleri sertifikaları vermek nereden aklınıza geldi?
Biz aile şirketi olarak uzun zamandır, sosyal alanda da çalışmaktayız. Bundan dolayı, kariyer, eğitim, özgüven, iletişim ve tekniklerini uygulama kararı aldık.
Profesyonel olarak yaşamlarımıza, katkı sağladığından dolayı, bir eğitmen olarak herkesin ulaşabileceği bir meslek olması için yola çıktık.
Eğitimlere kimler katılabilir?
Mevcut mesleği, kariyeri olup daha üst bir kariyer eklemek isteyenler ve ya bunu bir mesleki kariyer olarak değil de, kişisel gelişim olarak kendisi için, hayatı için ve ailesi içinde bu eğitimi alanlar oluyor.
Yaşam koçluğu dışında hangi eğitimleri veriyorsunuz?
ICF ile akredite olmuş, ICF diploma programı eğitmeni ve program sağlayıcısıyım.
Bu diploma programına katılan katılımcılar, 4 zorunlu ders modül ve 2 seçmeli derslere katılıyor. Ve eğitim bitimindeki imtihanı geçtikten sonra, ICF ACC profesyonel diplomalı koç olabiliyor.
Bunun haricinde, ek olarak da eğitim alabilirler. Mesela sadece yaşam koçluğu, NLP koçluğu, nefes koçluğu, kuantum koçluğu veyahut ta eğitimcinin eğitimi programlarına da katılabilirler.
Kimlere eğitim veriyorsunuz? Sadece Türkler mi farklı dillere mensup insanlar da var mı?
ICF diploma programımız 3 dil üzerine: İngilizce Almanca ve Türkçe. Biz, ağırlığımızı önce Türkçe ’ye veriyoruz. Ancak Alman katılımcılarımız da var.
Pandemi döneminde online ders verdiniz mi? Verdiyseniz devam edecek misiniz?
Eğitimlerimizi online zoom üzerinden veriyoruz. Katılımcılara zoom kayıtları veriliyor. Onlar daha sonra bu kayıtları izleyip, eğitimlerine katkı sağlıyor. Aynen dediğiniz gibi, corona virüs şartlarına göre, iki haftada bir Duisburg çevresinde olan katılımcılarla, bir araya gelerek değerlendirme yapma durumumuz da oluyor. Ama Corona şartları uyumlu değilse zoom üzerinden de veriyoruz eğitimlerimizi.
Hangi eğitimleri veriyorsunuz?
Akademimiz, ICF uluslararası federasyonunun, en üst akredite eğitim programı ACTP profesyonel koçluk diploma programına sahiptir.
Programın içerisinde, bütün olarak tümünü ya da tek tek modülleri olan modüller seçilebilir. NLP koçluğu, kuantum koçluğu, nefes koçluğu, işletme koçluğu gibi bir çok farklı modülü eğitim olarak veriyoruz.
Aynı zamanda eğitimcinin eğitimi, Esmaül Hüsna eğitimi, mentör koçluğu eğitimi de veriliyor. Ve hepsi tabi ki pratik uygulamasıyla birlikte verilmekte. Diploma içerisinde, 4 zorunlu ve 2 seçmeli ders oluyor bunun haricinde de tek tek modüller alınabiliyor.
Doğru nefes almanın önemi nedir?
Doğarken aldığımız ilk nefes ve ölürken de son verdiğimiz nefes. Bütün hayatımız alıp ve vermenin arasında geçiyor. Doğru nefes çok çok önemli. Farkına varmadan, 24 saat içinde 20 binden fazla nefes alıyoruz.
Doğru nefes alırsak, 20 binden fazla kere doğru bir şey yapmış oluyoruz. Önermek istediğim bir konu mevcut. Buradan nefes koçu ve nefes koçu eğitmeni olarak. Hali hazırda kaydedilmiş videolarımız mevcut. Videolara bakarak da teknikleri öğrenilebiliyor.
Yalnız her nefes kişiye özeldir, alışkanlığı ile aynı şekilde özeldir. Mesela tekniğe bakarak uygulama yaparız. Ama tam birebir aynısını yapamadığımızda doğru yapıyorum derken yanlış yapıyor olabiliriz.
Örnek verebiliriz. Öncelikle duruş önemli. Dik duruşumuzla beraber. Bunu bir egzersiz olarak düşünebiliriz. Rahatlatıcı. Öğrenciler ders çalışma öncesinde, yazılıya girmeden önce veya, akşam yatmadan önce ya da 3 dakika yapabiliyoruz.
Şöyle yapıyoruz, öncelikle burun deliklerimizden bir tanesini parmağımızla kapatıyoruz ve açık olan burnumuzdan, nefes alırken karın bölgemizi, yani diyaframımızı dolduruyoruz. Sonra nefes aldığımız burnumuzu, parmağımızda kapatıp, diğer burun deliğimizden nefesi boşaltıyoruz. Tekrar nefes alıyoruz ve diğer taraftan geri veriyoruz.
Kapatıp diğer taraftan geri veriyoruz nefesi. Bunu egzersizi, 3 ila 5 dakika yapılarak, öğrenciler de dahil uygulayabilir. Çünkü her nefeste biz o ana geliyoruz. Bilinç çok önemli demiştik. Anda kalabiliyoruz ve farkındalığımızı da artırabiliyoruz.
Derya Öte
Derya Öte Derya Öte Koçluk Danışmanlık Akademisi kurucusu olan Derya Öte 1972 doğumlu, hayatının tamamını Almanya ‘da geçirmiş bir Türk vatandaşıdır. Eğitim hayatını Duisburg şehrinde tamamlamıştır. Profesyonel Koçluk kariyerinin öncesinde eşi ile birlikte kurup büyüttükleri, inşaat sektöründeki firmalarında, üst düzey yönetici olarak çalışan iş insanı ve kadın girişimcidir.
Sosyal Medya hesaplarımızdan da takip edebilir ve ulaşabilirsiniz. Ayrıca iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Instagram
Youtube
