Kontrolü Kaybetme Korkusu

Kontrolü kaybetme korkusu, düşüncelerinizin ve eylemlerinizi belirleme becerisinin yok olacağı varsayımına dayanmaktadır. Kontrolü kaybetme korkusuna sahip kişiler, kendini toplum içinde aptal gibi gösterecek şeyler yapmak üzere olduğunu düşünür. Ayrıca düşündüklerini ve söyleyeceklerini de kontrol edemeyeceğini sanır ve neredeyse delirmek üzere olduğunu hisseder.

“Ya kontrolümü kaybedersem?” “Ya korkunç bir şey yaparsam?” “Ya kendimi aptal durumuna düşürürsem?” ve “İnsanlar benim hakkımda ne düşünür?” gibi düşünceler kontrolü kaybetme korkusu ile birlikte zihnimizde dolanmaya başlar.

Bu tür düşünceler geçici veya kalıcı olabilir. Yoğunluğu çok fazla olmasa da kişileri rahatsız edebilir ya da büyük ölçüde sorunlara neden olabilir.

Bu tür düşünceler, aktif bir stres tepkisi, kaygı ile ilişkilendirilebilir veya görünürde hiçbir sebep yokken ortaya çıkabilir. Bu tür düşünceler günden güne ve hatta andan ana değişebilir.

Kontrolü kaybetme korkusuna ne sebep olur?

Stresli ve endişeli olmak vücudun stres tepkisi üretmesine neden olur. Stres tepkisi, stres hormonlarını kan dolaşımına salgılar ve burada vücudun bir tehditle başa çıkma yeteneğini artıran belirli fizyolojik, psikolojik ve duygusal değişiklikler meydana getirmek için vücuttaki hedeflenen noktalara giderler. Stres tepkisinin genellikle savaş ya da kaç tepkisi olarak anılmasının nedeni budur. Bu değişikliğin bir kısmı beynin nasıl çalıştığını etkiler.

Örneğin, stres tepkisi beynin korku merkezinin (amigdala) daha aktif hale gelmesine ve beynin rasyonalizasyon alanlarının (korteks) baskı altına alınmasına neden olur. Bu değişiklik, artan bir aciliyet ve tehlike hissine ve bilgiyi rasyonelleştirme yeteneğinin azalmasına neden olur. Tehlikeyle savaşmak veya tehlikeden kaçmak için hemen harekete geçmek, harekete geçmeden önce durup düşünmekten daha güvenlidir.

Korku seviyesi arttıkça, stres tepkisinin büyüklüğü de değişir. Sonuç olarak, ciddi bir şekilde korkuyorsanız, büyük olasılıkla şiddetli aciliyet ve tehlike düşünceleri yaşayacaksınız, ancak bunları mantıklı kılmakta zorlanırsınız. Bu tepki, kendinizi kaybedecekmişsiniz (düşüncelerinizin ve eylemlerinizin kontrolünü kaybedecekmiş gibi) veya delirecekmişsiniz gibi hissettirebilir. Ancak bu gerçek olmayacak.

Olabilecek en kötü şey, kötü şeyler olabileceğine dair korkunun seni kötü etkilemesidir ve hepsi bu. Korkmakla kontrolü kaybetmek arasında hiçbir bağlantı yoktur. Bir düşünün, bütün korkularımız gerçek olsaydı yaşanılmaz bir dünyada olurduk.

Kontrolü kaybedecekmişsiniz gibi görünse de, davranışlarınızın (düşünceler ve eylemlerin) kontrolü her zaman sizdedir. Davranışınızı kontrol altına almayı öğrenmek size tam kontrol sağlar.

Hayatta artan korkuları ve düşünceleri deneyimlediğinizde, büyük bir tehlike algılandığında vücudun böyle tepki verdiğini, kontrolü kaybedemeyeceğinizi ve sinir sistemi sakinleştikçe düşünme kalıplarınızın normale döneceğini unutmayın. İzlenimleriniz ne kadar kontrolden çıkmış görünürse görünsün, eylemlerinizin kontrolü daima sizdedir.

Dahası, vücut stres tepkisi aşırı uyarılmış hale geldiğinde, beyin işleyişindeki değişiklik devam edebilir. Yani korkularınız devam ettiği sürece stres kaynağı ortadan kalkmış olsa bile stres belirtileri vermeye devam edebilirsiniz. Bunu önlemek için kontrolü kaybetme korkusu ile nasıl başa çıkabileceğinizi keşfetmeniz gereklidir.

Kontrolü kaybetme korkusunun üstesinden nasıl gelinir?

Kontrolü kaybetme korkusu semptomuna herhangi bir kaygı verici durum neden olduğunda, onu ortadan kaldırmanın en iyi yolu, bunun aktif bir stres tepkisinden ve aşırı stresli bir vücuttan kaynaklandığını kabul etmektir. Ardından kendinizi sakinleştirmek için bazı yollar deneyebilirsiniz. Vücudunuz sakinleştikçe, bu his azalmalıdır.

Bununla birlikte, aşırı stresli hale geldiğinde vücudun sakinleşmesinin uzun zaman alabileceğini aklınızda bulundurmalısınız. Bu nedenle, kontrolü kaybetmek üzereymişsiniz gibi bir his bir süre daha devam edebilir ve ta ki vücudunuz çok daha sakin ve daha az stresli olana kadar.

Kontrolü kaybetme korkusu tepkilerinize sürekli olarak artan bir stres kaynağı neden oluyorsa da bu endişe edilecek bir durum değildir. Her ne şekilde olursa olsun stres kaynakları bizi sonsuza dek etkilemeye devam etmez. Ya tamamen ortadan kaybolur ya da üzerimizdeki etkisinin yoğunluğu hafifler. Bu nedenle stres anlarında soğukkanlılığı korumaya çalışmak gereklidir.

Bu duygudan kurtulmak istiyorsanız kendinizi sakinleştirin, stresinizi azaltın ve bu duygu için endişelenmeyin. Vücudunuz yeterince dinlendiğinde kontrolü kaybetme korkusu azalacaktır. Bu korku tıbbi veya zihinsel bir sağlık sorunundan kaynaklanmıyor. Vücudun strese nasıl tepki verdiğinden ve endişeli bir kişinin bu duyguya nasıl tepki verdiğinden kaynaklanır.

Bu yüzden “Bende bir sorun mu var?” diye kendinizi yıpratmayın. Vücudunuzun stres tepkisini ortadan kaldırmak için nasıl rahatlayacağınızı bilemiyorsanız bir yaşam koçundan yardım alabilirsiniz.

Derya Öte Almanya’da yaşayan Türk bir ICF koçudur. Almanya Duisburg’da bulunan kendi kurmuş olduğu Derya Öte Koçluk ve Danışmanlık Akademisinde yaşam danışmanlığı, koçluk hizmetlerini yürütmekte ve aynı zamanda ICF koçluk eğitimleri vermektedir.

Hizmetlerini Türkçe ve Almanca olarak sunan Derya Öte, farklı kültürden pek çok insanın hayatlarına dokunmuş ve kişisel gelişim yolculuklarına katkı sağlamıştır. Derya Öte ve sunduğu hizmetler hakkında daha fazla bilgi almak için +491608488493 telefon numarası veya info@lifecoach-deryaoete.de mail adresi aracılığıyla iletişim kurabilir, sosyal medya hesabından etkinlikleri takip edebilirsiniz.