Hepimiz hayatımızda biraz daha fazla huzura ve mutluluğa ihtiyaç duyabiliriz. Arkadaşlarımızı biz seçebiliyoruz ve eğer bir anlaşmazlık yaşarsak arkadaşlığımızı sonlandırabiliriz, ancak aileler farklıdır çünkü ailemizi biz seçemeyiz ve iyi ya da kötü her zaman bize bağlı olurlar. Her ailenin kendi sorunları vardır ve aile üyeleri arasındaki ilişki ve iletişimin pek çok şekilde idealden uzak hale gelmesi mümkündür. Peki, ailede sağlıklı sınırlar nasıl belirlenir? Bu yazımızda bu sorunun cevabına bakacağız. Ama önce sağlıklı olmayan aile ilişki örüntüleri ile ilgili bilgi edinelim.
Toksik Aile Dinamikleri
Suçlamayı, cezalandırmayı, kontrol etmeyi, eleştirmeyi, işten çıkarmayı veya herhangi bir suistimali içeren bir ortam, toksik bir aile dinamiğinin göstergesi olan tehlike işaretleri olabilir.
Bazen aile üyeleri kendi sorunları için başkalarını suçlamaya başlayabilir ve eğer sorun kendilerinden kaynaklanıyorsa sorumluluk üstlenmeyebilirler. Genellikle kendilerini mağdur olarak görürler ve hataların veya yanlış davranışların sorumluluğunu kabul etmeyi reddederler. Diğerleri suçu yanlış yere attıklarını bile bilmiyor olabilir ve düzeltilmesi gerekebilir.
Çoğu zaman suçlamaya ceza da eşlik eder. Cezayı disiplinle karıştırmamak gerekir. Disiplin çocuğa doğruyu yanlıştan ayırmayı öğretmek içindir. Bir çocuk istenmeyen bir özellik sergilediğinde bunun düzeltilmesi gerekir.
Eğer çocuğa hiçbir ders öğretmiyorsa ceza olumsuzdur ve genellikle bir işe yaramaz. Bazı ebeveynler, kötü bir gün geçirdikleri ve çocuğun istemeden onları kızdıracak bir şey söylediği, dolayısıyla aşırı tepki verdikleri ve cezanın suçla bağdaşmadığı şekilde çocuklarını cezalandırır.
Yetişkinliğinizde, eğer ebeveyniniz hâlâ sizi cezalandırmaya çalışıyorsa (örneğin, hoşlanmadıkları bir şeyi yaptığınızda sizinle konuşmamak gibi), o zaman bu toksik bir davranıştır.
Toksik aile üyeleri diğerlerini kontrol etmeye çalışır. Nasıl giyindiğiniz, neler yaptığınız gibi sizle alakalı her konuda söz sahibi olmak isterler. Ve bunu yapabilmek adına sizi tehdit etmekten de çekinmezler.
Toksik aile üyeleri asla tatmin olmazlar. Her eylemi eleştirip övgüyü esirgerler. Bazı insanlar eleştirilerinin bir parçası olarak karşılaştırmaları kullanmayı tercih ediyor, “Neden … gibi olamıyorsun?”
Aile üyeleri söylediğiniz her şeye katılmak zorunda değildir, ancak herkes sizi dinleyecek kadar nezaket ve saygı göstermeli ve kendisini sizin yerinize koymalıdır. Bu arada, toksik bir ilişkide kişiler duygularınızı görmezden gelebilir veya onları uzaklaştırabilir. Toksik bir kişi asla hesap vermek istemez ve yüzleştiğinde bunu herhangi bir şekilde reddeder.
İstismarın hiçbir türlüsü kabul edilemez. Her istismar fiziksel ya da cinsel değildir. İstismar zihinsel veya duygusal da olabilir. Psikolojik istismar, bir kişinin sizi korkutma, kontrol etme veya izole etme girişimlerini içerir. Bu, istismarcının sözlerinde, eylemlerinde ve bu davranışlardaki ısrarında gizlidir.
Ailede Sağlıklı Sınırlar Belirlemek için Yapabilecekleriniz
Toksik aile üyeleriyle baş etmenin bir yolu sınırlar oluşturmak ve sürdürmektir. Ailede sağlıklı sınırlar belirlemek nasıl bir aile dinamiği içinde olduğunuz ile doğrudan bağlantılıdır. Bazı ilişkiler için beklentileri belirlemek yeterli olurken bazı durumlarda ek önlemler gerekli olabilir.
Beklentileri belirleyin
Her insan saygıyla davranılmayı hak eder. Aile üyelerine saygılı davranılmayı beklediğinizi bildirin. Onları buna tutun. Size saygısız davranırlarsa, onlara saygılı davranılmayı hak ettiğinizi hatırlatın ve gerekirse, onlar nezaketle etkileşime girmeye hazır olana kadar oradan ayrılın. Toksik insanlar genellikle zorba gibi davranırlar ve çoğu zorba, siz kendinizi savunduğunuzda geri adım atar. Buna karşılık, onlara saygılı davranarak örnek olduğunuzdan emin olun. Onlara en azından tamamen yabancı birine göstereceğiniz saygınlıkla davranın.
Halka açık yerlerde buluşun
İnsanlar genellikle yabancıların yanında kapalı kapılar ardında olduğundan daha iyi davranırlar, bu nedenle halka açık bir yerde buluşmak sizin avantajınıza olabilir.
Halka açık bir yerde buluşmanın bir başka avantajı da, eğer kişi sizi kıracak veya zor durumda bırakacak şekilde davranmaya karar verirse oradan ayrılmakta özgürsünüz.
Ayrı alanlar için düzenlemeler yapın
Eğer aile içinde sağlıklı iletişim kuramadığınızı düşünüyorsanız. Sakinleşmek için uzaklaşmanıza fırsat yaratabilecek ayrı alanlar ayarlamaya çalışın. Biraz mola vermek ve ilişkide konuşulanları yapılanları düşünmek ailede sağlıklı sınırlar belirlemeye yardımcı olur.
Sosyal medyanıza ve paylaşılan bilgilerinize dikkat edin
Konuşmaları hafif ve genel tutmaya çalışın. Kişisel bilgilerinizi paylaşarak kendinizi ifşa etmenize gerek yok. Onlara daha sonra size karşı kullanmaları için cephane vermeyin.
Sosyal medyanızı toksik akrabanızla paylaşma zorunluluğunuz yoktur. Sosyal medya hesaplarının bireysel kişilerin belirli gönderileri görmesini engellemenize izin verdiğini ve işler kötüye giderse bu kişileri tamamen engelleyebileceğinizi unutmayın.
Derya Öte Almanya’da yaşayan Türk bir ICF koçudur. Almanya Duisburg’da bulunan kendi kurmuş olduğu Derya Öte Koçluk ve Danışmanlık Akademisinde koçluk, yaşam danışmanlığı hizmetlerini yürütmekte ve aynı zamanda ICF koçluk eğitimleri vermektedir.
Hizmetlerini Türkçe ve Almanca olarak sunan Derya Öte, farklı kültürden pek çok insanın hayatlarına dokunmuş ve kişisel gelişim yolculuklarına katkı sağlamıştır.
Derya Öte ve sunduğu hizmetler hakkında daha fazla bilgi almak için +491608488493 telefon numarası veya info@lifecoach-deryaoete.de mail adresi aracılığıyla iletişim kurabilir, sosyal medya hesabından etkinlikleri takip edebilirsiniz.
